تکههای پازلی که از احتمال جنگ دوباره میگویند

اخیرا نشانههای متعددی در تحولات منطقه وجود دارد که کنار هم قرار گرفتن آنها، احتمال ازسرگیری جنگ را بیش از گذشته مطرح میکند. شاید هیچکدام از این نشانهها بهتنهایی برای نتیجهگیری کافی نباشند، اما مجموع آنها تصویری نگرانکننده از آینده پیش رو ترسیم میکند.
نخستین نشانه، بنبست دیپلماتیک . هر دو طرف از دشوار شدن مذاکرات و فاصله عمیق میان مواضع و خواستههایشان سخن میگویند. در حالی که هر طرف مطالبات طرف مقابل را غیرمنطقی و غیرقابلپذیرش میداند، چشمانداز روشنی برای دستیابی به توافق دیده نمیشود. تداوم چنین وضعیتی میتواند مسیر دیپلماسی را بیش از پیش مسدود کند.
دومین نشانه، تحرکات نظامی و انباشت تجهیزات و مهمات در منطقه. شمار قابلتوجهی از کارشناسان نظامی از افزایش ذخایر تسلیحاتی و انتقال تجهیزات نظامی به خاورمیانه سخن میگویند. سرعت این تحرکات و حجم تجهیزاتی که در حال انباشته شدن در منطقه است، پرسشهای جدی درباره آمادگی طرفهای درگیر برای سناریوهای احتمالی نظامی ایجاد کرده است.
سومین نشانه را باید در ادبیات سیاسی و مواضع کشورهای منطقه و بازیگران بینالمللی جستوجو کرد. رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، آشکارا از قرار گرفتن منطقه در آستانه پرتگاه جنگ سخن میگوید. انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رئیس امارات، نیز نسبت به چشمانداز توافق ابراز تردید کرده است. از سوی دیگر، روسیه و برخی کشورهای دیگر از شهروندان خود خواستهاند ایران را ترک کنند. مجموعه این مواضع نشان میدهد که نگرانی از تشدید دوباره تنشها، صرفاً محدود به طرفهای مستقیم درگیری نیست.
اظهارات بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر، در گفتوگوی امنیتی منامه در بحرین نیز قابلتوجه است. او هشدار داد که دور دوم جنگ میتواند خطرناکتر و مخربتر از مرحله نخست باشد؛ هشداری که نشاندهنده نگرانی جدی کشورهای منطقه از پیامدهای یک درگیری مجدد است.
اما در سوی دیگر معادله، فشار افکار عمومی و ملاحظات سیاسی داخلی آمریکا قرار دارد. بخش قابلتوجهی از افکار عمومی آمریکا خواهان پایان جنگ و دستیابی به نتیجهای ملموس از این درگیری است. از دست رفتن اکثریت کنگره و افزایش فشارهای داخلی بر دونالد ترامپ نیز میتواند محاسبات سیاسی او را پیچیدهتر کند. در چنین شرایطی، ترامپ ممکن است برای بازسازی جایگاه سیاسی خود و اقناع افکار عمومی، به دنبال ارائه تصویری از یک دستاورد قطعی از جنگ باشد.
اگر دستیابی به چنین پیروزیای از مسیر دیپلماسی ممکن نباشد، خطر توسل دوباره به گزینه نظامی را نمیتوان نادیده گرفت. البته هیچیک از این نشانهها بهتنهایی به معنای قطعی بودن جنگ نیست؛ اما کنار هم قرار گرفتن آنها، تصویری از منطقهای میسازد که بیش از گذشته به یک نقطه حساس نزدیک شده است.
https://mehromahnews.com/?p=224


